ADET GECİKTİRMEK
Adet gecikmesinin sebepleri nelerdir?
Adet gecikmesi beklenen adet tarihinde adetin olmamasıdır. Bu 25
günde bir düzenli adet gören bir kadın için 26. gün ve sonrası
olabileceği gibi 35 günde bir düzenli adet gören bir kadın için
36. gün ve sonrası olarak kabul edilebilir. Adet gecikmesinin en
sık sebebi gebeliktir. Bu nedenle, adet gecikmesi olan her
kadında öncelikle gebelik olup olmadığı araştırılmalıdır.
Gebelik testlerinin negatif çıkması da gebeliği %100 ekarte
etmez. Erken gebelikte düşük gebelik hormonu düzeyleri nedeniyle
test negatif çıkabilir. Bu nedenle, gerekirse 1 hafta sonra
testi tekrarlamak uygundur.
Gebelik ekarte edilirse diğer sebepler araştırılabilir. Adet
gecikmesinin pek çok nedeni olabilir. Hormonal faktörler, üreme
organları ile ilgili problemler, ağır stres, ağır egzersizler,
polikistik over sendromu (PCOS), aşırı zayıflık veya dengesiz
beslenme, tiroid bezi hastalıkları, böbrek üstü bezi
hastalıkları, hipofizden prolaktin adındaki süt salgılatıcı
hormonun aşırı salgılanması adet gecikmesine neden olabilir.
Adetimi geciktirebilir veya öne alabilir miyim?
Bazen beklenen adet kanamasının rastlayacağı tarihler istenmeyen
günlere denk gelebilir. Tam evlilik ve balayı günlerine
rastlayacak olan, ya da tam önceden planlanmış bir tatile
(özellikle de yaz tatiline) denk gelen bir adet kanaması, ya da
yoğun bir iş temposunda oluşacak adet sancıları kadın için bir
dezavantaj teşkil edebilir.
Bu durumlarda doktor önerisiyle ve bazen de kendi kendine alınan
bazı önlemlerle beklenen adet kanamasının ileri alınması
mümkündür. Adet kanamasının senede bir ya da iki kez bu şekilde
düzenlenmesinin kadının sağlığı üzerinde olumsuz bir etki
yaratması teorik olarak mümkün gözükmemektedir. Ancak, bunu
rutin haline getirmemek gerekir.
Kendi kendine ileri almak
Doktora danışarak doğum kontrol hapı kullanmakta olan kadınlarda
bunu yapmak mümkündür. İki kutu arasında normalde verilen
ilaçsız bir hafta ara yerine doğum kontrol hapı yeni bir kutuyla
adeti geciktirmek istenen süre kadar devam ettirilir. İlaç
kesildiğinde bir hafta içerisinde adet kanaması gerçekleşir.
Ancak, bu yöntemi kullanmadan önce telefonla da olsa mutlaka
yine de doktorunuza danışmalı ve önerilerini almalısınız.
Doktor önerisiyle adet geciktirmek
Adet kanamasının sebebi menstrüel siklusun 2. yarısında
salgılanan progesteron hormonunun kan düzeylerinin düşmesidir (progesteron
çekilme kanaması). Progesteron içerikli ilaçlar, beklenen adet
kanamasından en geç üç gün önce başlanır ve geciktirilmek
istenen sürece devam ettirilirse progesteron düzeyleri yüksek
kalacağından progesteron çekilme kanaması yani adet olmaz. Adet
kanamasına üç günden daha az süre kaldığında ilacın adeti
geciktirme olasılığı düşüktür. Bu yöntemi asla eczaneden
aldığınız ilaçlarla kendiniz denememelisiniz. Jinekolojik
muayene sonrası önerilmesi daha uygundur. Ancak, sürekli takipte
olduğunuz doktora danışıp uygun gördüğü taktirde geciktirmek
için bu hapları kullanabilirsiniz.
Adet tarihini öne almak
Adet geciktirmeye göre daha zor ve çoğu zaman başarısızlıkla
sonuçlanan bir işlemdir. Bir kaç ay öncesinden kullanılmaya
başlandığında faydalı olabilir. Onun dışında çok fazla
önerilmez. Bu amaçla, yine doktor önerisinde olmak kaydıyla
doğum kontrol hapı veya progesteronlar kullanılabilir.
Sakınılması gerekenler
Eczaneden veya eş dostun önerisiyle alınan geciktirici ilaçlar.
Hormon içerikli ilaçların doktor muayenesi ve onayı olmadan
kullanılması istenmeyen bazı yan etkilere yol açabileceğinden bu
kolay yol tercih edilmemelidir. Genellikle bu kişiler kısıtlı ve
kulaktan dolma bilgilerle yönlendirme yaptığından bu tür
yaklaşımlar sonucunda istenmeyen durumlar ortaya
çıkabilmektedir.
Adet geciktirme işlemini rutine bindirmek de önerilmez. Senede 2
maksimum 3 defa doktor önerisiyle bu işlem uygulanabilir. Ancak,
sık aralıklarla uygulandığında hormonal düzensizlikler ve bunun
sonucunda düzensiz adet kanamaları ortaya çıkabilir.
Halk arasında söktürücü iğne veya hap olarak bilinen haplar
vardır. Maalesef eczanelerin bir kısmından bu tür ilaçlar
sorgusuz sualsiz temin edilebilmektedir. Özellikle adet
gecikmesi olan kadınların bir kısmı bu iğnelerin gebeliklerini
de sonlandırdığına inanıp bunları kullanmaktadır. Gerçekte gebe
olan bir kadında bu tür ilaçlarla adetin “söktürülmesi” mümkün
değildir. Tam tersi özellikle gebede kullanıldığında bebeğe
zararı olabilecek bir ilaç verilmiş olur. Gebeliğin devamı
istenmiyorsa bile bu ilaçların kullanımı sakıncalıdır. Çünkü
bazen bu ilaçlar sonrası gerçekte adet olmayan lekelenme
şeklinde kanamalar olabilir. Hasta bunu adet olarak yorumlarsa
istemediği bir gebeliğin devam etmesi ve bunun farkında olmama
riski ile karşı karşıya kalır.
Doktorunuz size gerekli muayeneleri ve tetkikleri yaptıktan
sonra gerekli gördüğü taktirde adet gecikmesi durumlarında adet
görmenizi sağlayacak ilaçlar verebilir.
kaynak:www.basakkadin.com
