KAZALARDAN KORUNMA
Çocuğunuzun Güvenliği İçin Evinizde Alacağınız Önlemler
EV KAZALARI VE AİLELERE ÖNERİLER
Bir konutun içinde ya da ona ait çevrede meydana gelen kazalara
ev kazası denir. Ev kazalarının büyük çoğunluğunda, özellikle
çocuklar zarar görmekte ve bu kazalar
bazen ölümle
sonuçlanabilmektedir. Kazalardan kendilerini koruyabilecek
gelişimsel beceriye henüz yeterince sahip olamamaları sebebiyle,
0-6 yaş grubu çocuk kazaya uğrama oranı en yüksek grubu
oluşturmaktadır. Emekleme aşamasından itibaren çocuklar için
evler bir anda tehlikeli bir ortam olmaktadır. Bir yaşından
küçük çocuklarda boğulma ve solunum yollarına yabancı cisim
kaçması, 1-4 yaş arasında düşme, çarpma, suda haşlanma, ateşle
yanma ve zehirlenmeler daha sık görülmektedir. 2-4 yaşlarında
temizlik maddeleri ve ortada bırakılan ilaçlar, 5 yaşından sonra
ise dolapta ve yüksekte saklanan ilaçlar ile zehirlenmeler
artmaktadır.
Bu konularda ailerin bilinçlenmesi gereklidir. Bu amaçla aşağıda
öncelikle zehirlenmeler ile bilgi verilecek, daha sonra da ev
kazalarından korunmak için alabileceğimiz önlemler
belirtilecektir.
ZEHİRLENMELER
Zehirlenmeler emekleme çağı ile 5 yaş arası çocuklarda sık
görülen ev kazalarıdır. Açıkta bırakılan ilaç veya benzeri
zehirli bir maddenin çocuğunuz tarafından içilmesi, ciddi
sonuçlara veya onun ölümüne neden olabilir. Ayrıca ülkemizde
soba tütmesi, mangalla ısınma, gazlı ocaklar ve şofben
kullanımına bağlı, dumandan boğulma ve karbonmonoksit
zehirlenmeleride sık görülmektedir.
Zehirlenmelerin önüne geçmek için gerekli önlemler
mutlaka alınmalıdır. Bunlar :
1- Tüm ilaçları çocukların erişemiyeceği yerlerde ve kilitli
dolaplarda saklayınız.
2- Çocuklarınızın yanında, onları heveslendirecek şekilde ilaç
kullanmayınız
3- İlaçları çocuklara doktorun tavsiye ettiği dozlarda veriniz.
4- Zirai ilaçlar ve böcek öldürücülerin saklanmasına çok dikkat
ediniz. 5- İlaç, deterjan, çamaşır suyu, sudkostik, böcek ilacı,
boya maddeleri vb maddeleri kendi orjinal kutularında saklayınız
ve üzerlerinde çok net görülecek şekilde içeriğini belirtiniz.
6- Ayrıca zehirli maddelerin ambalajlarına zehirli olduğuna dair
uyarı koyun.
7- Günlük yaşamda çok kullandığınız su, gazoz, kola, ayran, içki
şişeleri vb içeceklere ait boşalmış ambalajlara, farklı hiçbir
madde koymayın.
8- Sobalarınızı üstten tutuşturun ve soba yanarken ağzını
kapayıp veya mangala yanar kömür koyup uyumayın.
9- Rüzgarlı havalarda soba tütmelerine karşı çok dikkatli olun,
risk söz konusuysa sobayı yakmayın veya söndürün.
10- Soba yanan odada çocuğunuzu uyutup veya uyanık yalnız
bırakmayın.
11- Şofben kullanıyorsanız, baca bağlantısının iyi olduğuna
borularında kaçak olmamasına çok dikkat edin. Şofbeni mümkünse
yaşam alanınızın dışına kurdurun. Şofben banyonuzda ise
yıkanırken mutlaka banyoyu havalandırın.
12- Ülkemizde sık görülen ve toplu ölümlere yol açabilen mantar
zehirlenmelerinden korunmak için, kültür mantarlarını tercih
edin. Çok iyi bilmediğiniz mantar türlerini yemeyin.
13- Haşere ( bit, pire, tahtakurusu, sinek vb ) öldürücü
ilaçları kullanırken kesinlikle vücudunuza, başınıza sürmeyin.
14- Çocuklarınızın, kurşundan yapılmış maddelerle oynamasını
engelleyin. Kurşunlu boyalarla boyanmış oyuncaklar almayın.

DİKKAT
1- ZEHİRLENME SÖZ KONUSU OLDUĞUNDA DERHAL EN YAKIN SAĞLIK
KURULUŞUNA BAŞVURUN VEYA DOKTORUNUZU ARAYIN
ZEHİRLENMEYE SEBEP OLAN ŞEYİN CİNSİ VE MİKTARININ BİLİNMESİ
TEDAVİNİN PLANLANMASINDA ESAS OLDUĞUNDAN DOKTORUNUZA YETERLİ
BİLGİYİ VERECEK DÖKÜMANI YANINIZA ALIN (zehirlenmeye neden olan
maddelerin adı, ne kadar alınmış olabileceği, yerlere ve çocuğun
üzerine dökülen miktarının tespiti yapılmaya çalışılmalı sağlık
kuruluşuna gelinirken ilaç veya maddenin kutusu, şişesi,
kullanım kılavuzu-prospektüsü birlikte getirilmelidir.)
2- DOĞRU MÜDAHALEYİ BİLMEDEN, KENDİ KENDİNİZE BİRŞEYLER YAPARAK
BOŞA VAKİT KAYBETMEYİN. AYRICA BİLMEDEN YAPILACAK HERHANGİ BİR
MÜDAHALE, TEDAVİYİ GECİKTİRDİĞİ GİBİ, ZARAR VERİP, DURUMU DAHA
DA AĞIRLAŞTIRABİLİR.
3- BAZI ZEHİRLENMELERDE BULGULAR, UZUN SÜRE SONRA ORTAYA
ÇIKABİLMEKTEDİR. BU NEDENLE ÇOCUKTA HERHANGİ BİR ANORMAL BULGU
OLMASA DA MUTLAKA KÖTÜLEŞMESİNİ BEKLEMEDEN DOKTORA BAŞVURUN.
Çocuklar kazalara karşı savunmasız olduklarından onları
kazalardan korumak için önlemler almak ve ev ortamını güvenli
bir hale getirmek şarttır. Bunun için evin çeşitli bölümlerinde
yapmanız gerekenler aşağıda özetlenmeye çalışılmıştır.
ÇOCUĞUNUZUN GÜVENLİĞİ İÇİN EVİNİZDE ALACAĞINIZ ÖNLEMLER
Çocuk Odası
1- Çocuk odasındaki pencerelere koruma takmak,
2- Çocuğun yatağını elektrik lamba ve prizleri, pencere,
radyatör, ısıtıcı veya vantilatöre uzak bir yere yerleştirmek,
3- Yatağındaki korkulukların sağlam ve çocuğu incitmeyecek
malzemeden yapılmasına dikkat etmek,
4- Masa şeklinde alt değiştirme yerinde yatırırken mutlaka
emniyet kemeri takmak,
5- Oyuncak kutusunun ve oyuncaklarının ona zarar vermeyecek
malzemelerden yapılmış olmasına dikkat etmek,
6- Çocuğun koparıp ağzına atabileceği boncuk vb. maddelerden
yapılmış süsleri yatağın çevresine asmamak, bu gibi şeylerden
yapılmış kolye, bilezik, bileklik ve küpeler takmamak,
7- Çocukları yanları açık sedir, masa, sandalye veya salıncakta
uyutup yalnız bırakmamak
Mutfak
1- Çatal, bıçak gibi kesici maddeleri çocuğun ulaşamayacağı
yüksek çekmecelere kaldırmak ve mümkünse kendinden kilitlenen
çekmeceler kullanmak,
2- Çocuğa zarar verebilecek bütün malzemeleri yüksekte kapalı ve
hatta kilitli bir dolapta saklamak
3- Çöpleri özel çöp torbalarının içinde ve kapağını açamayacağı
bir çöp kutusunda saklamak
4- Kırılabilir bütün mutfak malzemelerini erişemeyeceği yüksek
raflara yerleştirmek
5- Mutfak masasının üzerinde, kenarından tutup çekebileceği
için, örtü bulundurmamak
6- Yemek pişirirken arka ocakları tercih etmek, tencere ve
tavaların sapını duvar tarafına çevirmek
7- Fırın çalışırken çocuğu mutfaktan uzak tutmak
8- Ocağın gaz açma ve elektrik düğmelerini çıkarmak veya
çeviremeyeceği hale getirmek
9- Sıcak yemek, çorba, çay, vb. içeren kapları ulaşabileceği
yerlerde bırakmamak
10- Çocukların yiyecek ve içecek kaplarının plastik veya
kırılmaz maddelerden olmasını sağlamak
11- Özellikle yeni yürüyen çocukların eline bardak, şişe gibi
cam eşyalar, kalem, şiş, çatal,makas gibi kesici delici aletler
vermemek
12- Yemeği ocakta pişerken unutmayın.
13- Ocak üzerinde pişen, kaynayan tencere ve tavalara
çocuğunuzun ulaşmasını engellemek için özel bariyer takın.
14- Buzdolabı, fırın gibi ev aletlerini çocuğun açamaması için
güvenlik kilidi takın.
15- Sandalye ve tabureleri, çocuğun tırmanıp çıkmaması için
tezgah ve ocaklardan uzak tutun.
Banyo
1- Banyo kapısı ve diğer kapılardaki kilitlerin anahtarlarını
ortadan kaldırmak veya çocuğun kendini içerden kilitleyemeyeceği
hale getirmek
2- Klozet kapağını kaldırıp indirerek oynamaması için klozet
kilitlerinden takmak
3- Evdeki diğer prizlerde olduğu gibi kapaklı priz kullanmak ve
bunlara çocuğun sivri şeyler sokamayacağı apareyler takmak
4- Kayma ve düşmeye sebep olmaması için banyo takımlarını
kendinden yere yapışan modellerden seçmek
5- Saç kurutma makinesi, traş makinesi gibi elektrikli aletleri
fişe takılı olarak ortalarda bırakmamak
6- Kırılabilecek, dökülebilecek ve özellikle yakıcı ve zehirli
olabilen malzemeleri ortalarda bırakmamak
7- Çocuğun tanıdığı, bildiği gıda ve içecek kaplarına temizlik
maddesi gibi farklı maddeler koymamak
8- Banyo musluklarının üzerine çarpıp yaralanmasını engelleyecek
yumuşak koruyuculardan takmak
9- Çocuğu banyoya sokmadan önce daima suyun ısısını kontrol
etmek
10- Musluktan akan sıcak suyu yakmayacak dereceye ayarlayın.
11- Banyo küvetinin içinde çocuğun kaymasını engelleyecek
önlemleri alın.
12- Çocuğu banyoda veya küvette banyo yaparken yalnız bırakmayın
Salon ve diğer bölümler
1- Sehpa, masa, komodin, vb. sivri köşeli eşyaların köşelerini
yumuşak maddelerle kaplamak
2- Vazo, kül tablası gibi kırılacak ve düşürdüğünde ayağını
yaralayacak eşyaları ortadan kaldırmak
3-Odalarda ve koridorlardaki halı ve kilimleri koşarken
kaymayacak şekilde sabitlemek
4-Çiçek ve yaprakları zehirli olabilecek bitkileri evde
bulundurmamak
5- Ortalıkta boncuk, çerez, iğne, düğme vb. boğazına kaçabilecek
malzemeleri bırakmamak
6- Ütüyü sıcakken gelişigüzel yerlere bırakmamak
7- Soba , elektrik ocağı, şömine, vb. yanan odalarda çocukları
yalnız bırakmamak, bunların önüne ve çevresine özel koruyucular
koymak.
8- Kibrit, çakmak gibi yakıcı, alkol, kolonya, gazyağı, piknik
tüp gibi yanıcı malzemeleri ortada bırakmamak
9- Ecza dolabı, malzeme odası, erzak odası, ardiye, vb.
bölümlerin kapısını devamlı kilitli tutmak
10- Balkon demirlerini çocukların sarkamayacağı yükseklikte ve
aralarından geçemeyeceği genişlikte yaptırmak
11- Kapı ve pencere camlarının kolay kırılmayacak kadar kalın
olmasına dikkat etmek
12- Tüm elektrik prizlerini, özel plastik koruyucular ile
kapatın.
13- Tüm kimyasal madde içeren (temizlik ürünleri vs.)
malzemeleri çocuğun ulaşamayacağı yerde veya özel güvenlik
kilidi olan dolaplarda muhafaza edin.
14- Mobilyaları pencerelerden uzağa koyun. Üzerine tırmanıp
pencereyi açamasın.
15- Çiçekleri çocukların ulaşamayacağı yere koyun. Yeme
ihtimaline karşı çiçeklerin zehirli olup olmadığını öğrenin.
16- Sigara, kibrit ve çakmak gibi tehlikeli eşyaları ortalık
yerlerde bırakmayın.
17- Karbonmonoksit zehirlenmelerine karşı yatak odasında ve
dışında gerekli önlemleri alın.
18- Evde yangına karşı duman dedektörü bulundurun.
19- Evin kapılarında, kapının çarpmasını önleyen kapı tutucu
aparatlar tek parçalı olmalı ve çocuklar tarafından çıkarılıp
yutulma tehlikesi olmamalı.
20- İlk yardım eğitimi alın.
21- Koridorları yeterli aydınlatın.
22- Televizyon, müzik seti gibi elektronik eşyalara ulaşıp
kendisine zarar vermemesi için gerekli önlemleri alın.
23- Gardırop gibi eşyaların depremde üzerinize devrilmemesi için
duvara sabitleyin.
24- Balkona güvenlik kapısı takın. Balkonda üzerine çıkıp aşağı
sarkabileceği bir şey bulundurmayın.
25- Pencerelere çocuk kilidi takın.
26- Gece lambası, çocuğun karyolasından ve perde gibi diğer
kumaş eşyaların yeterince uzağında durmalı.
28- 5 yaşına kadar uykuda düşme riskine karşılık yatak koruma
bariyeri kullanın.
İlaçları kilitli olarak özel ilaç kutusunda veya özel kilitli
dolaplarda muhafaza edin.
Genel önlemler
1- Merdivenler geniş ama aşırı dik olmayacak şekilde yapılmalı,
mutlaka korkuluk bulunmalı. 2- Basamaklar kaymaz malzemeyle
kaplanmalı.
3- Odalar, koridorlar ve merdivenler iyi aydınlatılmalı.
4- Balkon korkulukları yüksek olmalı ve çocukların
tırmanamayacağı şekilde yapılmalı.
5- Eğer evde ateşli silah varsa kesinlikle çocukların
ulaşamayacağı yerde ve mutlaka kilit altında tutulmalı. Ayrıca
silah ve mermiler ayrı ayrı yerlerde bulundurulmalı. Silah dolu
tutulmamalı.
6- Silahın bakımı çocukların önünde yapılmamalı ve çocukları
silaha özendirecek şekilde davranılmamalı.
7- Bahçede ve çevrede ağzı açık su kuyusu bulunmamalı.
8- Oyun parklarındaki kaydırak, salıncak vb çocukların güvenliği
ön planda tutularak düzenlenmeli.
9- Seyahat sırasında çocuklar arka koltukta oturtulmalı. Küçük
çocuklar ve bebekler yaşına uygun araba koltuğu ile, büyük
çocuklar emniyet kemeri ile sabitlenmeli.
Çocukları düşme ve çarpmalardan korumak için :
1- Beş aylıktan itibaren bebekler dönebildikleri için çocukları
yüksek ve yanları açık, masa,sedir veya salıncakta uyutup yalnız
bırakmayın.
2- Emekleyen ve yeni yürümeye başlayan çocukları, balkon, duvar
üstü, merdiven başı veya dam üzerinde tek başına bırakmayın.
3- Yatağının yanlarına, uygun yükseklikte, düşmesini önleyecek
parmaklık yaptırın.
4- Balkon demirlerini, çocukların sarkamayacağı yükseklikte,
aralarından geçemeyeceği genişlikte ve tırmanamayacakları
şekilde yaptırın.
5- Çocuklar takılıp düşebileceğinden, halı uçlarının kıvrık
olmamasına, zeminde ayağa takılacak şeylerin bulunmamasına
dikkat edin.
6- Mutfak, tuvalet ve banyo gibi kaygan zeminleri ıslak
tutmayın.
7- Merdiven başları, kapı girişleri ve yaşam alanlarını iyi
ışıklandırın.
8- Çocuğunuza ayağına uygun büyüklükte ayakkabı giydirin.
9- Özellikle güneydoğu bölgelerimizde yaz aylarında damdan
düşmeler çok görülmektedir. Gece damda uyuyorsanız damın
kenarlarına uygun yükseklikte korkuluk yaptırınız.
Çocuklarımızı yanıktan korumak için :
1- Çocuğun yiyecek ve içecekleri sıcak olarak önüne konmamalı.
2- Büyükler, sıcak çorba, çay ve kahve gibi sıvılar içerken,
elde veya ağızda yanan sigara varken, çocukları kucağa almamalı.
3- Soba veya ocak üzerindeki sıcak su dolu kaplar, kızartma
tavası ve tencerelerin sapları çocukların tutamayacağı şekilde
içeriye dönük tutulmalı.
4- Çocuklu evlerde masa örtüsü ( örtüyü çekerek üzerindekileri
düşürme riski nedeniyle) kullanılmamalı.
5- Evde piknik tüpü kullanımından mümkün olduğunca kaçınılmalı.
6- Soba, elektrikli ısıtıcı, şömine, mangal vb yanan odada
çocuklar yalnız bırakılmamalı. Bu tür aletlerde çocukların
ateşle temasını önleyecek özel koruyucular kullanılmalı.
7- Elektrikli su ısıtıcıları, çay-kahve makinesi vb tezgah üstü
aletlerin kablolarının sarkmamasına dikkat edilmeli.
8- Kibrit, çakmak, kolonya, alkol, gazyağı, benzin vb yanıcı ve
yakıcı maddeler, çocukların erişemeyeceği kapalı yerlerde
tutulmalı.
9- Ütüler sıcakken gelişigüzel yerlere konulmamalı.
10- Çocuğu banyosu için hazırlanan suyun sıcaklığı mutlaka
kontrol edilmeli.
Kaynak: http://hastaneler.sdu.edu.tr

