Hamileportal

Yenidoğan tarama testleri , sağlıklı olarak dünyaya gelen bebeklerde , henüz belirti vermeye başlamamış olası bir metabolik sağlık sorununun belirlenmesi için

 uygulanmaktadır.

Bebeğiniz doğduktan sonra,tüm tarama testlerini yaptırmak gerekli midir ?
Yaptırmazsanız ne olur?
Yenidoğan tarama testleri , sağlıklı olarak dünyaya gelen bebeklerde , henüz belirti vermeye başlamamış olası bir metabolik sağlık sorununun belirlenmesi için uygulanmakta olan en etkin sağlık hizmetlerinden biridir. Böylece sorun yerleşip kalıcı etkileri ortaya çıkmadan önlemler alınabilir , tedaviye yanıt daha başarılı olur.
Doğumsal metabolizma hastalıklarının bir kısmında erken tedavi ile geriye dönüşümsüz kalıcı hasar ya da ölümün engellenmesi, amacıyla günümüzde doğum yapılan tüm sağlık kurumlarında yenidoğan taraması uygulanmaktadır.

1-Yenidogan tarama testi ve zeka testi ayni seyler midir?
Dogumsal metabolizma hastaliklarinin bir kisminda erken tani konulamadigi takdirde zeka geriligi de tabloya eslik ettigi için bu tarama testi de halk arasinda zeka testi olarak bilinmektedir. Aslinda bu test bebegin zeka düzeyini belirleyen bir test degildir.

2-Gebelikte uygulanan zeka testi ile dogumdan sonra alinan zeka testi ayni seyler midir?
Gebeligin ikinci trimesterinde (2.üç ayinda ) anneye uygulanan tarama testi bebekte olasi beyin-omurilik gelisimsel hastaliklari, Down Sendromu basta olmak üzere bazi kromozom hastaliklarinin taninmasi amaçli uygulanmaktadir. Dogumdan sonra yapilan tarama testi ise bebegin metabolizmasindaki olasi problemleri taramak içindir. Bu tip hastaliklarda da bebegin zeka gelisimi etkilendiginden, gebelikte yapilan üçlü teste de halk arasinda zeka testi denmektedir. Ancak gebelikte ve dogum sonrasi yapilan iki test biribirinden farklidir, ayri hastaliklar tarandigindan mutlaka iki test de uygulanmalidir.

3-Tarama testi ne zaman alinmalidir?
Her yenidogan tarama örnegi 3-6 günler arasinda alinmalidir. Böylece bebek , bir süre proteinle beslenmis ve sindiremedigi madde kanda birikmis olur. Örnek alinma yasi hiçbir zaman ilk haftayi geçmemelidir .
Ilk 24 saatte kan örnegi alinmissa yalanci negatiflik olasiligi nedeniyle 15 gün sonra ikinci örnek alinmalidir.
Küvöz bakimi ya da antibiyotik tedavisi alan bebeklerde 1. haftada kan örnegi alinabilir ancak bebegin özel durumu kan örnegi alinan karta not edilir.

4- Tarama testi nasil yapilmaktadir?
Topuktan alinan kan örneklerinin özel bir kagida emdirilmesi daha sonra da tahlilin yapilacagi laboratuara gönderilmesi seklinde yapilmaktadir.
Standart tarama testlerinde sadece fenilketonüri ve hipotiroidi taramasi uygulanmaktayken , ekonomik ve teknolojik olanaklari yüksek olan merkezlerde ayni miktar kan örnegiyle 35'üzerinde hastaligin taramasi yapilabilmektedir.

5 - Test sonuçlari nasil bildirilir?
Standart tarama testinde sadece hastalik olasiligi beliren bebekler geri çagrilmaktadir. Kapsamli tarama testi sonuçlari ailelere rapor edilmektedir.

6 - Tarama testinde süpheli sonuç çikarsa ne yapilmalidir?
Tarama merkezlerinde testi süpheli sonuçlanan yenidoganlar çagrilarak yeni bir kan örnegi alinir. Ikinci testte pozitif sonuç bulunanlara gerektiginde daha ayrintili incelemeler için testler uygulandiktan sonra tedavi ve/veya diyet başlanır.